Hoe werkt durfkapitaal?
Durfkapitaal ophalen begint meestal bij investeerders die interesse hebben in startups of snelgroeiende bedrijven. Dat kunnen particuliere investeerders zijn, venture capital fondsen of zogeheten business angels. Zij investeren geld in ruil voor een aandeel in het bedrijf. Met andere woorden: ze lenen je niet alleen geld, ze kopen een stukje van je onderneming.
Dat klinkt misschien spannend, maar voor veel startups is het een logische manier om groeikapitaal op te halen. Zeker als je plannen hebt die groter zijn dan wat je eigen spaarrekening of een gewone lening kan dragen.
Businessplan en voorbereiding
Voordat investeerders hun portemonnee openen, willen ze wel weten waar ze aan beginnen. Daarom start het meestal met een businessplan of pitchdeck. Daar vertel je simpelweg wat je doet, wie je klanten zijn en hoe je uiteindelijk geld gaat verdienen. Ook niet onbelangrijk.
Investeerders kijken meestal naar drie dingen: is er een markt voor het idee, kan het bedrijf snel groeien en heeft het team de mensen in huis om dat ook echt waar te maken? Een goed idee helpt, maar zonder een sterk team blijft het vaak bij een – eh – idee.
Daarnaast komt vrijwel altijd de vraag naar een exitstrategie. Dat klinkt wat dramatisch, maar het betekent simpelweg: hoe kan de investeerder zijn geld later weer terugverdienen? Bijvoorbeeld via de verkoop van het bedrijf, een nieuwe investeringsronde of een beursgang.
De pitch aan investeerders
Heb je een investeerder gevonden die geïnteresseerd is, dan volgt meestal de pitch. Dat is het moment waarop je in een paar minuten uitlegt waarom jouw bedrijf de moeite waard is. Je laat zien waar je nu staat, wat je al hebt bereikt en hoe de investering je groei versnelt. Het is een beetje vergelijkbaar met Shark Tank (of de Nederlandse variant: Dragon’s Den), maar… Meestal met iets minder dramatische muziek en iets meer papierwerk. 😉
Onderhandelen over de investering
Als een investeerder instapt, begint het echte gesprek pas. Hoeveel geld legt de investeerder op tafel? Welk deel van het bedrijf krijgt hij daarvoor terug? En hoeveel invloed hoort daar eigenlijk bij? In veel gevallen gaat het om equity financiering: de investeerder krijgt meteen aandelen in het bedrijf. Soms wordt er gewerkt met een converteerbare lening. Dat begint als een lening (duh), maar kan later worden omgezet in aandelen.
Durfkapitaal en belasting
Oké, het klinkt allemaal aantrekkelijk, maar er zit ook een fiscale kant aan. Zowel voor de ondernemer die geld ophaalt als voor de investeerder die kapitaal inlegt. Hoe zit het met die belastingen?
Voor ondernemers
Als je durfkapitaal ophaalt, betaal je daar meestal niet direct belasting over. Het geld dat een investeerder inlegt, komt namelijk binnen in ruil voor aandelen. Het is dus geen omzet of winst, maar een investering in het bedrijf. De fiscale gevolgen zitten vooral in de structuur van je bedrijf. Een nieuwe investeerder betekent meestal dat er aandelen worden uitgegeven. Dit leg je officieel vast bij de notaris in een aandeelhoudersovereenkomst. Daarin staat wie waarover beslist, hoe winst wordt verdeeld en wat er gebeurt bij nieuwe investeringsrondes.
- Het ophalen van investeringen heeft niet alleen invloed op je belastingpositie, maar ook op je zeggenschap en de waarde van je bedrijf. Denk goed na over hoeveel aandelen je uitgeeft en onder welke voorwaarden. Laat je bij voorkeur begeleiden door een jurist of financieel adviseur, zodat je niet onbedoeld te veel controle of toekomstige opbrengst weggeeft.
Voor investeerders
Voor investeerders Voor investeerders ligt het iets anders. Zij verdienen pas echt geld als de waarde van hun aandelen stijgt of wanneer het bedrijf wordt verkocht. Vroegâh (lees: vroeger) bestond er nog een speciale fiscale regeling voor verliezen op durfkapitaal. Tot 2011 konden investeerders verliezen op sommige investeringen aftrekken van de belasting. Die regeling bestaat niet meer. Alleen investeringen die vóór 2011 zijn gedaan kunnen soms nog onder een overgangsregeling vallen. In de meeste gevallen vallen investeringen in startups tegenwoordig gewoon onder de reguliere belastingregels voor vermogen of aandelenbezit.
- Tip: Fiscale regels rond venture capital en equity financiering kunnen behoorlijk ingewikkeld zijn. Als je serieus durfkapitaal wilt ophalen of investeren, is het verstandig om een fiscalist of accountant mee te laten kijken. Dat voorkomt verrassingen achteraf.
Durfkapitaal in Nederland: cijfers en trends
Durfkapitaal is allang niet meer alleen iets voor Silicon Valley. Ook in Nederland groeit de markt voor venture capital al jaren. Je ziet steeds vaker dat startups geld ophalen bij investeerders om hun product te ontwikkelen, nieuwe markten te betreden of sneller te groeien.
Volgens cijfers van onder andere Techleap en het CBS gaan er jaarlijks miljarden euro’s aan venture capital naar Nederlandse startups. Vooral bedrijven in technologie, duurzaamheid, gezondheidszorg en fintech weten investeerders te vinden. Dat zijn sectoren waar innovatie snel gaat en waar schaalbare businessmodellen mogelijk zijn. Toch is venture capital in Nederland niet voor elke onderneming vanzelfsprekend. Vooral in de vroege fases van een startup (seed en pre-seed) kan het lastig zijn om investeerders te overtuigen.
Bekende voorbeelden van durfkapitaal in Nederland
Sommige Nederlandse bedrijven zijn groot geworden dankzij durfkapitaal. Niet omdat investeerders hun idee meteen geweldig vonden, maar omdat ze zagen dat het bedrijf kon groeien.
De online supermarkt Picnic haalde meerdere investeringsrondes op bij venture capital partijen zoals NPM Capital. Met dat geld konden ze hun bezorgnetwerk uitbreiden, technologie verbeteren en nieuwe steden veroveren.
De startup met de bekende blauwe voorband begon ooit als studenteninitiatief. Dankzij investeringen van venture capital fondsen konden ze hun abonnementsmodel opschalen naar andere steden en uiteindelijk naar meerdere Europese landen.
Een van de bekendste Nederlandse techsuccessen is MessageBird. In 2020 haalde het bedrijf ruim 200 miljoen dollar op in een Series C-ronde. Daarmee groeide het uit tot een Nederlandse ‘unicorn’: een startup met een waardering van meer dan één miljard dollar.
Wat deze voorbeelden gemeen hebben? Investeerders zagen niet alleen een goed idee, maar vooral een bedrijf dat internationaal kon groeien.
Beleggen in durfkapitaal: kansen en risico’s
Niet alleen ondernemers, ook investeerders kijken naar durfkapitaal. Het idee is simpel: vroeg investeren in een startup betekent profiteren als het bedrijf later hard groeit. Dat kan enorme rendementen opleveren.
Tegelijkertijd is het risico groot. Veel startups halen de groeifase namelijk nooit. Volgens cijfers van investeringsplatforms zoals Crunchbase haalt minder dan 10% van de startups de status van ‘groeibedrijf’ of winstgevendheid binnen 5 jaar.
Durfkapitaal is daarom geen belegging waarbij alles moet slagen. Investeerders rekenen er juist op dat een deel van hun investeringen mislukt.
De strategie achter venture capital
De meeste durfkapitalisten investeren niet in één bedrijf, maar in een hele reeks startups. Het idee is simpel: één succes kan de mislukkingen van de rest ruimschoots compenseren.
Stel dat een investeerder geld steekt in tien startups. Misschien gaan er vijf failliet en leveren drie nauwelijks rendement op. Maar als één bedrijf uitgroeit tot een groot succes, kan die investering het hele portfolio winstgevend maken. Dat principe staat in de investeringswereld bekend als de power law: een klein aantal winnaars bepaalt uiteindelijk het rendement.
Investeerders brengen vaak meer dan geld
Ze helpen bijvoorbeeld bij strategische keuzes, brengen ondernemers in contact met nieuwe partners of openen deuren bij klanten en andere investeerders. Voor startups kan dat minstens zo waardevol zijn als het kapitaal zelf.
Kun je als particulier investeren?
Ook particuliere investeerders kunnen soms deelnemen aan durfkapitaal. Dat gebeurt bijvoorbeeld via:
- venture capital fondsen
- crowdfundingplatforms voor aandelen
- business angel netwerken
Maar het blijft een investering met een lange horizon. Het kan jaren duren voordat een startup winst maakt of wordt verkocht. Daarom geldt meestal een simpele regel: investeer alleen geld dat je kunt missen.
Durfkapitaal vs. een zakelijke lening
Ondernemers die willen groeien komen vaak uit bij twee routes: durfkapitaal of een zakelijke lening. Beide kunnen je bedrijf vooruithelpen, maar ze werken (heel) anders. Onderstaand overzicht laat de belangrijkste verschillen zien.
| Kenmerk | Durfkapitaal | Zakelijke lening |
| Eigenaarschap | Investeerder krijgt aandelen | Bedrijf blijft volledig van jou |
| Terugbetaling | Geen vaste aflossing, rendement via aandelen | Vast bedrag terugbetalen met rente |
| Groei | Gericht op snelle schaalbare groei | Geschikt voor stabiele groei |
| Invloed investeerder | Vaak betrokken bij strategie en beslissingen | Geen invloed op bedrijfsvoering |
| Geschikt voor | Startups en snelgroeiende bedrijven | Mkb en ondernemers met concrete investeringen |
Op zoek naar groeikapitaal zonder investeerders?
Durfkapitaal kan een goede oplossing zijn voor startups die snel willen opschalen en bereid zijn een deel van hun bedrijf te delen met investeerders. Maar voor veel ondernemers die zoeken naar funding voor hun startup is dat helemaal niet nodig. Soms heb je simpelweg wat extra kapitaal nodig om door te groeien.
Bij BridgeFund kun je als ondernemer een zakelijke lening aanvragen van €5.000 tot €250.000. De aanvraag duurt een paar minuten en je krijgt meestal binnen één werkdag duidelijkheid.
Veelgestelde vragen
Durfkapitaal (ook wel: venture capital of risicokapitaal) is geld van investeerders voor startups met groeiplannen. In ruil daarvoor krijgen ze aandelen.
Een investeerder stopt geld in je bedrijf en krijgt daarvoor een stukje eigendom. Verdient je bedrijf later meer of wordt het verkocht, dan profiteert de investeerder mee.
Vooral startups met een schaalbaar idee kiezen voor venture capital. Denk aan techbedrijven of platforms die snel willen groeien en daar flink groeikapitaal voor nodig hebben.
Voordeel: je kunt veel kapitaal ophalen en vaak ook gebruikmaken van het netwerk van investeerders. Nadeel: je levert een deel van je bedrijf in en moet soms rekening houden met extra meningen.
Dat verschilt per deal, maar in vroege rondes ligt het vaak ergens tussen de 10% en 30%. Hoe beter je onderhandelingspositie, hoe kleiner dat stukje van je bedrijf kan blijven.
Bij durfkapitaal verkoop je een deel van je bedrijf. Bij een zakelijke lening leen je geld en betaal je het terug met rente. Met andere woorden: aandelen verkopen of gewoon aflossen.